શનિવાર, 29 ફેબ્રુઆરી, 2020

અનુરાધા


શું કરું લોહીના સંબંધે ગુંથાઈ છું કહી અનુરાધા રડતી હતી. કંઈ સૂઝ ના પડી શું કહેવું તેને. જાનકી એ પાણી આપી એની પીઠ પંપાળી. પેહલા તો અનુ ના પતિ હર્ષદે હા પાડી કે હેમલ ભલે રહે આપણી સાથે. થોડો વખત તો લાગણી, સમજ, અનુકંપા કામ કરી ગઈ પછી ખર્ચા વધ્યા, ધર માં મોકળાશ ના લાગી ને કૂતરા ને વ્હાલથી બોલાવાય પણ હેમલનું તોતડા પણું ને કોઈ આવે ત્યારે ઉશ્કેરાઈ જ્વું બધુ ભારે પડ્તું લાગ્યું. હર્ષદે સાળા ને ધરમાંથી કાઢી મૂક્યો. અનુરાધા તેથી રડતી હતી.  જાનકી આમાં શું સલાહ દે ને શું સમજાવે ?? લાંબા સમય કોઈને કોઈની જીમ્મેદારી લેવી ક્યાંથી હોય તે પણ સ્વાભાવિક તો ખરુંજ...પણ સામાન્યતા થી ઉપર ઉઠી અનુરાધા એના ભાઈ હેમલને લઈને નીકળી ગઈ. નાનકડા એપાર્ટ્મેન્ટમાં મા-બાપ સાથે શીફ્ટ થઈ ગઈ. ધીમે ધીમે દવા ને પ્રેમ મળતા હેમલમાં ચેંજ દેખાયો ને પોતાના જ નાનકડા બીઝનેસમાં પણ હેલ્પ કરવા લાગ્યો. ત્યારે અનુ ખૂબ ખુશ થઈ. એટલાથી તે હારી નહીં હેમલ જેવા બીજા ત્રણ ને પણ બીઝનેસમાં મદદ માટે લીધા. એણે એના પોતાના પિતાને બીજા આગળ કરગરતા જોયેલા કે મારા ભણેલા દીકરાને જોબ આપો પગાર નહીં આપો તો પણ ચાલશે.
કરૂણતા ની પરાકાષ્ઠ્ઠા આથી વિષેશ કઈ કહેવાય ? પતિ ના મદદ નો આભાર માન્યા પછી ભાઈ ને લઈને નીકળી પડી ને પિયર પક્ષે દીકરા ની જેમ મા-બાપ ના પડખે ઉભી રહી. અનુરાધાને ખબર હતી કે જો પોતે નહી કરે તો તેના ભાઈની જિંદગી ખરાબ થઈ જશે. સમય વર્તે સાવધાન આનું જ નામ. નવો ચેંજ ને મા-બાપ ના ખરા આશિર્વાદ ફળ્યા. જે બીજાનું સારું ઇરછે સારું કરે તો તેનું ભગવાન સારું જ કરે છે. --- રેખા શુક્લ

બુધવાર, 16 ઑક્ટોબર, 2019

जिंदगानी

टीप टोप रानी = गुलबदन मलाई जिंदगानी 
अजनबी से आबाद पल पल खीली जिंदगानी

टीप टीप बरसती  मौसमी महेमान जिंदगानी
कभी भिगोती, कभी रुलाती, चले जिंदगानी

ठुमक ठुमक रूनझून रूनझून नाची जिंदगानी
आग आग भागी जवानी,ये शबनम जिंदगानी

तरस तरस फिर बरस कच्ची समज जिंदगानी
नटखट लडाकु हसाती सबक सिखाये जिंदगानी

छाता लेके खडी कभी तूफानी रोष ये जिंदगानी
लगजा गले बारिश मे बरसी खुशी दे जिंदगानी

पा पा पगली से मा मुझे संभालो हैं जिंदगानी
लंबी राते खोई यादे, स्पर्शी उनसे ये जिंदगानी

गुलाबी महेर वासंती सतरंग आसमां जिंदगानी
चुम्मा चुम्मी से निखरी चिल्लाती हैं जिंदगानी

ना कोई शिकवा गिला परवरीश दुलार हैं जिंदगानी
आई लव यु ओ माय एंजल सवर गुजर जिंदगानी
- रेखा शुक्ला 

રવિવાર, 13 ઑક્ટોબર, 2019

હળવે હળવે

હળવે થી હૈયાને હલકું કરો

જિંદગીમાં શરતોને આધીન ઘણું બધું હોય છે. ન કહેવાય કે ન સહેવાય એવી સ્થિતિ હોય ત્યારે તેનો બોજો અસહ્ય થઇ પડે છે.પણ જ્યારે તમારી સમજ એ શરતોને આધીન ન થાય ત્યારે તમારે તમારી રીતે રસ્તો કાઢવો જ પડે.અલગ પરિસ્થિતિઓમાં પણ નિર્ણયો લેવાની અને વર્તવાની મારી ઈચ્છા છે હવે એ જ એક જ ઘરેડમાં ન જીવવાની મને સમજ આવી છે પણ એ મારી જાતને ક્યારે ટટ્ટાર કરશે એની મને ખબર નથી. આમ ને આમ દિવસોમાંથી વર્ષો પસાર થઈ ગયા પણ પોતાને ગમતું કરવાનો સમય આખરે આવ્યો. મિસિંગ ઇન્ડીયા કે સગાસંબંધી પણ ચબરખીઓ ખૂબ ભેગી થયેલી તો બા મિન્સ મારા સાસુએ આગ્રહ રાખ્યો કે અખંડ આનંદ માં પણ ભૂંડીભૂખ જેવી કવિતા આવી છે લે જો ...તું કેમ  પ્રકાશનમાં મોકલતી નથી. પણ બીજા તમારા વિષે જાણ્યા વગર તમને જજ (judge) કરે ને બા !! તેથી નથી મોકલતી. આખરે તેમની 'શ્રધ્ધાંજલી' ચોપડી ને મારી કવિતાઓ એક સાથે પ્રગટ કરાવી. બીજા શું કહેશે માં તો જિંદગી પૂરી નથી કરવાની. બીજા તમારી સફળતા ઉપર કે ખુશી ઉપર ટાંપીને જ બેઠા ભલે ને આપણને ગમતું કરીએ ખુશ રહેશું તો જ બીજાને ખુશ રાખી શકીશું ને !! હા, ઘરેથી સમય મળતા બ્લોગ ચાલુ કર્યો... નવું શીખ્યા નો આનંદ થયો. ર બ્લોગ ને ૪ બૂક્સ પબ્લીશ થઈ... નિજાનંદ માટે ઘણું છે. એ ઉપરાંત મારું લખાણ ન્યુઝપેપર્સ માં આવવા લાગ્યું ...હું જ મારી રાની...ખરું ને !! આર્ટ વર્ક ચાલુ કર્યુ ને હજુ પણ કરવું ગમે છે...લખવાનું ને ડ્રો કરવું.. ખુશ રહેવું ને રાખવું ગમે છે. તમે ભૂલી જાઓ તમારી જાતને કારણ કે બીજાની જરૂરિયાતો કાયમ પ્રથમ મૂકો. તમે તમારાનું કરો પણ સમય કાઢીને તમે તમારા શોખ પણ પૂરા કરો. દિકરા-દિકરી વહુ-જમાઈ બધા સાથે અથવા એકલા વૄધ્ધ પણ ભેગા થઈને પોતાની રીતે તહેવાર મનાવી ખુશ રહે છે. ક્યારેક એમ થાય કે બધા પોતપોતાનું કરે પગ પર ઉભા રહે પ્રસંગોપાત મળતા રહે. પણ આવ્યા ત્યારે બધી સમજ ના હોય ત્યારે વડીલ સાચી શિખામણ આપે તો શક્ય છે સંભવ છે... !! આવ્યા ભારતથી ત્યારે ક્યાં ખબર હતી કે શિકાગોમાં આટલી ઠંડીમાં બરફ ઉપર કાર ચલાવવીને કામે જવાનુ. સ્નો શવલ કરવાનો બાળકો નો ઉછેર સ્ત્રી ઉપર બધો ભાર. રસોઈ કરવાની ફૂલ થાળી રોજ. નાસ્તા-ચા-પાણી મહેમાનગીરી બધી જવાબદારી ઉપરાંત રોજ સાફસફાઈ ને  લોન્ડ્રી - ઇસ્ત્રી બધું કરો ને સમય જતાં બાળકોના શોખ ના કલાસીસ પણ સ્ત્રી પર આધારિત. ત્યારે વેધર-વસ્તુ-વ્યક્તિ-વેકેશન બધાનો ભોગ આપ્યા પછી કોઇને સ્પોન્સર કરી તેમનું કરીને બતાવો તો વખણાવ.સમય, પરિસ્થિતિ ને વ્યક્તિ માટે તમે શું શું કર્યું કે ના કરી શક્યા...તે કોણ જુવે !! રડવાનો પણ સમય મળે તો કારમાં ડ્રાઈવીંગ કરતા અન્ય ની સામે હસ્તા રહેવાનું. આમાં ગુજરાતી ટાઇપ કરતા શીખ્યા...આંસુ બન્યા શબ્દો ને કરૂણતા ટપકી...ક્યારેક સપના ને સુંદરતા ટપકી... ને ક્યારેક વળગી  જૂની યાદો ટપકી !! અપને યુગ કી હર સીતા કો શોલો સે જલાયા જાતા હૈં...દામન કિતના ભી પાવન હો પર દોષ લગાયા જાતા હૈ...!! ક્યારેક થાય કે હું ક્યાં કહું છું મારે આખો " ચાંદ " જોઇએ છે જેટલી માટી પર પડે ચાંદની એ પર તો મારો હક્ક હોવો જોઈએ ને..!! (My Art=Above pic)
મિસ યુ કહીને બાય કર્યુ...!! પણ ક્યાં ખબર હતી કે તે છેલ્લી વાર કરેલી વાત નો અંત હતો...!! આમ તો ખબર હતી કે બહુ કડક સ્વભાવ છે ને ખુલ્લે આમ લવ યુ કદી પણ કીધું ન હતું. હા, કીધું હોત તો સારું હતું...! અને એજ કડક સ્વભાવ અડીખમ વ્યક્તિત્વ સંગ પપ્પા ને ગમે ્તે કરી શકુ તો સારું પણ ખબર નહીં કેમ એમને ગમે તેવું ના કરી શકવાનો રંજ છે...!! સ્વરછતા, સમજણ શક્તિ, વ્યવસ્થતા , ધાર્મિકતા ને સાદાઈ બધાનો સારાંશ એક વાક્યમાં આપતા કે ગુણગ્રાહી બનો ને સુખી થાવ. હજુ પણ એમની બૂમથી કેવું ધ્રુજી જવાતું તે યાદ આવે ને થાય ડર લાગતો હતો મને એમનો.
ગીતાસાર નો બોધ બસ એજ કર્મ કરો ને ફળની ઇરછા ના રાખો સમજાવતા હાથ માં 'ગીતા' પકડાવી હતી. હા, પણ આર્ટ નું મહત્વ ગણિત ને અંગ્રેજી  કરતાં ઓછું માનતા કેમકે આર્ટીસ્ટ ભૂખે મરે પછી તેમના પેઇન્ટીંગ્સ વેચાય. પણ આજે એવું ક્યાં છે ? આગળ નો વિચાર આપણે પણ કરીએ જ છીએ શું આપણે પણ ખોટા પડીશું ?? હા, ટેકનોલોજી તો રોજ નહી પણ મિનિટે મિનિટે બદલાય છે. ખરું ને !! સાયન્સ લાઈન જો લઈશ ને નર્સ હું બનીશ તે ના ગમ્યું કેમકે બ્રાહ્મણની દીકરી થઈ એવા કામ ના કરે. એક શિક્ષિકા બનીને આગળ કામ પણ મળે. ને બીજી ત્રણ ત્રણ બહેનો નો પણ સવાલ તો હતો જ.. બધાને ભણાવાના હતા. મોટીબેન કોમર્સ કર્યું. ને સ્કૂલમાં જોબ કરી... થોડો સમય. જ્યારે મેં અને નાની બહેને બી.એડ કર્યું. એણે સ્કૂલમાંથી રીટાયરમેંટ લીધું... એક શિક્ષિકાએ રજા લીધી..!! જ્યારે મારે શિક્ષિકા, બેંકમાં, ડોકટર ઓફીસમાં, કેશ રજીસ્ટર પર કે વિધ્યાપીઠમાં દેશ પરદેશના ફોન સર્વિસના સ્ટુડન્ટ ને રજીસ્ટર કર્યા... ૧૭ વર્ષ નીકળ્યા. પણ પપ્પા ને તો લગ્ન પછી ફક્ત એક વાર જ મળાયું...એમને કદી પણ બીમાર પડેલા જોયા જ ન્હોતા. એરપોર્ટ પર એમને જોઈને બહુ દુઃખ થયું...એકદમ ગળી ગયેલા...માંડમાંડ ઉભા રહેતા પપ્પા ને પાર્કિન્સન થઈ ગયેલા જોયા...હું વળગી પડેલી લાગ્યું કે પગ નીચેથી જમીન સરી ગઈ છે કે શું ? કેટલા બધા હાર્ટ એટેક પણ આવી ગયેલા ... આંખો ભીની થયા વગર જીવન ક્યા વીતે છે..રાખવી પડે છે લાગણીઓને દિલમાં દબાવીને... શબ્દો મારી સાંભળી વાહ વાહ તો બધા કરશે પણ મૌન મારું કોણ સાંભળે ? બચપણ માં એમ થાતું કે ક્યારે મોટા થશું ? પણ આ જવાબદારીઓ વચ્ચે એમ થાય કે ક્યાંક ક્યારેક બાળ થઈ જાંઉ. મીરાં ને એમ હતું કે, ઝેર માં કેવો નશો છે જોઈ લંઉ...તો ઝેરને પણ એમ હતું કે...એ બહાને કંઠમાં કૃષ્ણનો પ્યાર જોઈ લંઉ, હૈયે પ્રીત, ગળે ગીત અને મુખે સ્મિત આ છે જીવન ને થનગન નાચે રૂપ-સુંદરી વાતો અહીં જીવ છે વન માં ....!!! મમ્મી કેહતા "પંખી" સીરીયલ આવતી ત્યારે તારા પપ્પા તને યાદ કરીને ખૂબ રડતા... તું એક વાર આવી ને મળી જા ને બેટા ...હૈયું હળવું નહીં ભારે થઈ જાય છે વારે વારે... ક્યારેક કામ ક્યારેક જવાબદારી તો ક્યારેક રજા ના બહાને ના જવાયું ને ના મળાયું નો વસવસો કાયમનો રહી ગયો.
એક વાત નો ગર્વ છે કે મહેશ બધું જ કરવા દે છે... કામ રહી જાય તો પણ મારા શોખ ને મારા અરમાન પૂરા કરવા દે છે ...!! કરી લઈશું કામ થોડું વધારે પણ તું મજા કરી લે.. હું ગોલ્ફ રમીશ તું પેઇન્ટ કર, કવિતા લખ, જે ગમે  તે કર. ભોળા નો ભગવાન ભોલે નાથજી જ ને !! હા, હા, હા..હસવાની વાત છે. 
પણ ખુશનસીબ છું કે એમનો પ્રેમ મને જીવાડે છે.
Action speaks louder than words. I have learned after heart attack... I have got second chance for reason. Do your best and have fun with Friends and Family. I believe charity begins at home...so put yourself first. It's not about being selfish but you have to stand up for yourself. We all are Stronger than we can think. --- Rekha Shukla 

શનિવાર, 28 સપ્ટેમ્બર, 2019

માતૃભાષાનું દેવું

ગીની’ઝ રેકોર્ડ્બુક માં પહેલો પ્રયત્ન થયો ત્યારે ૪૨૦૦ પાનાનું પુસ્તક હતુ જે સહિયારા સર્જનનાં ૫૦ પુસ્તકો માટે પુરતુ હતુ પણ તે પ્રયત્ન અસ્વિકૃત થયો.. અને બીજા પ્રયત્નની વાત “ખુદી કો કર ઇતના બુલંદનાં” ધોરણે ૧૦૦૦૦ પાના નો અપ્રગટ પ્રયત્ન હજી ગિની’ઝ બુકમા નિર્ણયની રાહ જોતો હતો તેને આંબવાનો અને તોડવાનો પ્રયત્ન વિચારાયો.
       કોન્ફરન્સ કૉલ માં જ્યારે મુદ્દો મુકાયો ત્યારે કિરણભાઇએ “ડમી” તૈયાર કરી બધીજ સહાય કરીશની લીલી ઝંડી બતાવી “હું તમારા ઉત્સાહને વહેંચવા અને વેચવા તૈયાર છું” ત્યારે સૌ ખુશ હતા.લેખકો પર વિશ્વાસ મુકીને બેધડક પુસ્તક પ્રકાશિત કરવાનો શ્રેય એમના ફાળે જાય છે અમારે માટે મોટો પડકાર એ હતો કે અમારી પાસે જે સાહિત્ય હતુ તે જોડણી અને પ્રુફ રીડીંગ માંગતુ હતુ.જે કામ કિરણભાઈએ ઉપાડી લીધું ને અમારી, તમારી અને આપણી માતૃભાષાની અનોખી સફર શરુ થઇ ગઈ.
    જેટલા અમેરિકામાં ગુજરાતી સર્જન કરતા હતા તે સૌ મિત્રોને એક ઇ મેલ મોકલ્યો અને બહુ જ ટુંકાગાળામાં મિત્રો એ તેમના અપ્રગટ અને પ્રગટ પુસ્તકો મોકલ્યા અને તેઓનાં માતૃભાષા પ્રત્યેનાં પ્રેમથી અમને સૌને તરબતર કર્યા…
   હવે આ મહાગ્રંથનાં સર્જન ની ક્રિયા આરંભાઇ ત્યારે નામકરણ પહેલી જરૂરિયાત હતી. લાંબા મંથનોને અંતે મુખ્ય હેતૂ ઉપરથી જ નામ રાખવા સામે ક્યાંય વિરોધ નહોતો અને “સંવર્ધન માતૃભાષાનું”– અમેરિકન સર્જકોનું પ્રદાન સાથે જહેમતભરી યાત્રા શરુ થઇ દરેક પુસ્તકો વાંચવાનાં તેની શ્રેણી (વિભાગ) ફાળવવાની, શક્ય તેટલા વધુ સર્જકોને ઉજાસમાં લાવવાની ક્રિયામાં બ્લોગરો ખુબ જ ઉપયોગી થયા. અને જ્યારે લગભાગ નીચોવાઇ ગયાનાં તબક્કે ગીન્ની’ઝ રેકોર્ડ બુકમાંથી ૧૨૦૦૦ પાનાનાં પુસ્તક્નાં પુરાવા મોકલવાની મંજુરી આવી અને સૌ ફરી થી પ્રોત્સાહીત થયા.
     આ પુસ્તક બૃહદ સ્વરૂપે ૧૦૦ જેટલા અમેરિકામાં ગદ્ય લખતા બ્લોગરો અને લેખકોની કૃતિઓ વાચક સમક્ષ લાવે છે જેમાં ઘણાં લેખકો સુયોગ્ય ગતિએ ઘણું ગુજરાતી સર્જન કરી રહ્યા છે..
      હજી જ્યારે અમે ગિની’ઝ બુકની કસોટીએ ઉભા છીયે ત્યારે એટલું તો નક્કી છે ઈ.સ. ૨૦૧૬નું આ પહેલુ પુસ્તક હશે કે જેમાં ૧૨૫ કરતા વધુ પુસ્તકો હશે, જે પુસ્તકાલયો અને ગૃહપુસ્તકાલયોની શોભા બનશે. પ્રસ્તુત સાહિત્યની ગુણવત્તાની સાથે  સાથે કેટલાય જુદા જુદા પ્રયોગોથી સર્જકોને સર્જન કરવા જરુરી સંશોધનો અને વિવિધ તાલીમો આપવાનો પ્રયત્ન થયો છે, પાલો આલ્ટોનાં હરિક્રીષ્ણ મજ્મુંદાર દાદા તો ત્યાં સુધી કહે છે કે પ્રજ્ઞાબેને તેમની “પુસ્તક પરબ” કમ “બેઠક”ને ગુજરાતી સંવર્ધનની પ્રાથમિક શાળા બનાવી છે. જ્યાં સામાન્ય વાચક લેખક બની સંવર્ધનનાં યજ્ઞને અતિ વેગે વધાવી રહ્યો છે..
ગુજરાતી સાહિત્ય સરિતાનાં ઘણાં સર્જકો આ કક્ષાએથી જ વધીને પોતાનું અદકેરુ સર્જન માતૃભાષાને ચરણે ધરી રહ્યા છે જેમાં શૈલા મુન્શા, પ્રદીપ બ્રહ્મભટ્ટ, વિશ્વદીપ બારડ, સરયૂ પરિખ, નવિન બેંકર, ધીરુભાઇ શાહ, ચીમન પટેલ, ડૉ  ઇંદુબહેન શાહ, પ્રવીણા કડકિયા, હેમાબેન પટેલ, ગીતા પંડયા, ચારુલતાબેન વ્યાસ, મનોજ મહેતા, હિમંત શાહ અને વિજય શાહ છે. આમાનાં ઘણાં બ્લોગ જગત અને પુસ્તક સર્જનનાં ઝગ્મગતા તારલા છે.
      પ્રજ્ઞાબેન કહે છે તેમ સતત અંગ્રેજી અને સ્પેનિશ નાં વાતવરણમાં ગુજરાતી રહેવુ અને લખવુ સહેલું નથી, વળી તે લખાણ ને ઓપિનિયન, કુમાર,  અખંડ આનંદ કે નવનીત સમર્પણ જેવા સમૃધ્ધ સામાયિક સ્થાન પામવુ એ સ્વયં એક તપશ્ચર્યા અને સિધ્ધિ પણ છે., કલ્પના રઘુ, તરુલતાબેન મહેતા,ડૉ દર્શના વરીયા નાડકર્ણી, સાક્ષર ઠક્કર, જયશ્રી મર્ચંટ, પી કે દાવડા, પદ્મા કાન્હ,જયા અને હેમંત ઉપાધ્યાય, જયવંતીબેન પટેલ, મધુરિકા શાહ,ચંદ્રિકા વિપાણી, વસુબેન શેઠ,સ્વ મેઘલતાબેન મહેતા, ફુલવતી બેન શાહ, રશ્મી બેન જાગીરદાર, નિહારિકા વ્યાસ, કુંતાબેન શાહ, પદ્માબેન કનુભાઇ શાહ ડો દીનેશભાઇ શાહ, ડો મહેશ રાવળ તથા પ્રેમલતા મજમુંદાર જેવા સર્જકોથી ભરેલુ છે.કેલીફોર્નીયા–સાન્ફ્રાન્સીસ્કો આજે પણ પ્રજ્ઞાબેન સાથે  વિદેશવાસી થયા પછીયે, પોતાના દેશ–પ્રદેશ અને સમાજ–સંસ્કૃતિની અવિસ્મૃત પરંપરામાં શ્વસતા રહીને “બેઠક”માં સર્જકો લખતા રહે છે જે ગૌરવની વાત છે.
        આ પુસ્તક આવા સર્જકો ઉપરાંત રાજુલ કૌશિક ( બૉસ્ટન) , ડો લલિત પરીખ, ડૉ નીલેશ રાણા, હરનીશ જાની  (પેન્સીલ્વીયા) , નટવર મહેતા પ્રીતિ સેનગુપ્તા, મોના નાયક, ધૃતિ સંજીવ ,મહેંદ્ર ભટ્ટ ( ન્યુ જર્સી) , ડૉ ચંદ્રવદન મિસ્ત્રી, વિનુભાઇ પટેલ, કેપ્ટન નરેંદ્ર  ફણસે .સપના વિજાપુરા, ( કેલીફોર્નીયા)રેખા શુકલ ( શિકાગો), રેખા સિંધલ ( ટેનેસી) પ્રભુલાલ ટાટારીઆ ( ભૂજ) જયંતીભાઇ પટેલ (કરમસદ), રેખા પટેલ (ડેલાવર) નરેશ ડોડીયા ( જામનગર) નીલમ દોશી  ( રાજકોટ) અર્ચના પંડ્યા ( અમદાવાદ), કાંતિભાઇ કરસાલા ( જેતપુર), હીના પારેખ “ મનમૌજી” (વલસાડ), જિતેન્દ્ર પાઢ ( નોર્થ કેરોલીના)   જેવા લેખકોની કલમ થી સમૃધ્ધ છે.
       પુસ્તકમાં ગદ્યની રમણીયતા અનેક રીતે વહેંચી છે.આ પુસ્તકમાં મુખ્ય ધ્યાન ખેચે છે. “સહિયારી સર્જકતા” આપણી ભાષાને કેન્દ્રમાં રાખીને શબ્દો અહીં પાંગર્યા છે પછી એ નવલકથા હોય, નિબંધો, વાર્તા સંગ્રહો, હાસ્ય લેખો, આસ્વાદો, નાટકો, હેતૂલક્ષી પુસ્તકો, પ્રાયોગીક કે નવતર લખાણો, અહી કરેલ  ભાષા સંવર્ધન નાં નવતર પ્રયોગો પણ જેમ કે શબ્દ સ્પર્ધા..છબી એક સંવેદના અનેક અને “તસ્વીર બોલે છે”,જે ઘણા સર્જકોને સંશોધન કરવા પ્રેરશે એમાં કોઈ શંકા નથી .ટુંકમાં અહી લેખકો ક્યારેક રાગની વાત કરે છે તો ક્યારેક વિરાગની ક્યારેક કોઈ કાવ્યમૃતનું આચમન કરાવે છે તો ક્યારેક માનવીના મનને તાગવાનો પ્રયાસ, સર્વત્ર લેખકની નવી દ્રષ્ટિનો અણસાર પરખાય છે.દરેક લેખક શબ્દ અને ભાષામાં જીવ પરોવી નિખાલસ થયા છે.

       હા આ પુસ્તક હીચકે ઝુલતા તો કદાચ નહીં વંચાય પણ ટેબલ ખુરશી ઉપર મુકીને જરુર વંચાશે.અને જો ગીનેશ બુકમાં આ પુસ્તકને સ્થાન મળશે તો ગુજરાતનું અને ગુજરાતી ભાષાનું આ પહેલું પુસ્તક વૈશ્વિક સ્તરે આદરણીય જાડુ પુસ્તક બનશે ( Thickest book of world)
Vijaybhai Shah Thank you so much:) 

શુક્રવાર, 26 જુલાઈ, 2019

શિવાની ને હેમલ


રોજ આઝાદી મન મારી ને મનાવાની ને દ્વંદ યુધ્ધ દિલ ને દિમાગનું ચાલ્યા કરવાનું. પણ કોઈ સાચો નિર્ણય લઈએ તો ? બુલબુલ થી ના રહેવાયું. જોવા જઈએ તો વાત સાચી છે... હજુય એનું મન 'હા' કે 'ના' માંજ ફસાયેલું છે. " પ્રેમ છે કે આભાસ એ તો સમજ અરે પગલી !! " ચાર છ મહિના થશે પછી નિર્ણય લઈશ કહી ધડ દઈને બારણું બંધ કરતી શિવાની પગ પછાડતી ચાલી ગઈ. માઇકલ કંઇના સમજ્યો હોત પણ એના હાવભાવ જોઈ એટલું તો સમજાયું કે શિવાની ખુશ નથી. હેમલ સાથે જરુર કંઇક ધમાલ થઈ લાગે છે. બુલબુલ માઈકલ શિવાની ને હેમલ = કોલેજ ની ચાર જણાની ટોળકી... પોતાનાં અજવાળાં ના પોટલા !! હા, જ્યારે ને ત્યારે સાથે હોય કે ન હોય પણ બીએફએફ માંથી ગર્લફ્રેંડ બોયફ્રેંડ થતાં બધે સાથે દેખાવા મંડ્યા. ત્યારે કોકીએ કીધુ પણ ખરું.. ચંડાળ ચોકડી બધેય સાથે ને સાથે. અરે, ભાઈ આ શું ? પગલી ની પાછળ પાગલ જ્યારે જુઓ ત્યારે આંખમાં આંખ નાંખી તાંકતા હોય...ચાંચો લડાવતા ખી ખી હસતા હોય. શરમ કે લાજ નું નામ નથી રહ્યું.

માથુર સર ખૂબ ચિડાયેલા, ક્લાસરૂમમાંથી બહાર કાઢવાના સ્કૂલના દિવસો નહોતાં કે સજા કરે પણ સર નો ગુસ્સો જોઈ બધા આઘાપાછા થવા લાગ્યા.. એકબીજાની સામે ઝડપથી જોઈને છૂટા પડી ગયા, પાછળથી સરને હસતા જોઈ રહ્યા. પંડિતજી આવી જ રહેલા તેથી પપ્પા કેટલી ચિંતા કરતા હતા ને હેમલ ફોન પણ નહોતો ઉપાડતો. મમ્મીએ અને સ્વાતિએ ્પૂજન માટે બધીજ તૈયારી કરી જ રાખેલી. દિવાળીના પવિત્ર દિવસો માં પૂજન કરવાની પ્રથા બરકરાર રાખતા હતા. છેલ્લી મિનીટ સુધી ભાઈ સાહેબ હજુય ન પધાર્યા તો પપ્પા ની દાંટ સાંભળવી પડી જ્યારે ઘરમાં પ્રવેશ્યો. " તમે ફોન જ શા માટે રાખો છો ? અમે કરીએ ત્યારે ઉપાડતો જ નથી. ક્યા ચક્કર ચલા રહા હૈં યે લડકા ? આટલું મોટું ફોનનું બિલ હું દર મહિને કેમ ભરું છું તે જ 
સમજાતું નથી. મમ્મીએ તો પણ હેમલનું ઉપરાણું લીધું ને વાત વાળી લીધી.

ફસ્તા ફસાતા ફસાવતા રહ્યા બધા જ એના ચક્કરમાં. આખરે ઉત્તરાયણ ઉતરતા લગ્ન માટે વાત નક્કી કરાઈ...કે તું તારી જાણીતી છોકરી સાથે લગ્ન કરી લે અથવા અમે  બતાવીએ તેની સાથે લગ્ન કરી લેવાના છે. હોળાષ્ટક પછીના પહેલા મુહુર્તમાં શુભ લગ્ન લેવાયા. બુલબુલ ને માઈકલ પણ રાજીના રેડ હતા. તોફાન, મસ્તી, વ્યવહાર, ડેકોરેશન, પાર્ટી બધાની જવાબદારી ખુશી ખુશી ઉપાડી લીધી. બધીજ તૈયારી ફટાફટ થઈ ગઈ ને વરરાજા ઘોડે ચડ્યા... બાજુવાળા પ્રદીપકાકા આખ્ખાબોલા હતા. તે બોલી ગયા " આખરે ગધેડો ઘોડે ચડી ગયો ખરો..!! " એ માથુર સરે સાંભળ્યું ને બન્ને ખડખડાટ હસી પડ્યા. 

કમીટમેંટ થી ડરતી આજકાલની જનરેશનમાં લગ્ન, ઘર, નોકરી, બિલ્સ, ને શોપિંગ વગેરે વગેરેથી ઓહ માય ગોડ નાના મોટા રોજના સમઝોતા ને ઝગડા પતે ને ચાલુ રહે સ્વાભાવિક છે. શરૂઆત છે.. ડીફરન્સ ઓફ ઓપિનિયન છે...પોતપોતાના અરમાન પણ છે. બુલબુલ ને માઈકલના લગ્ન ચર્ચમાં સ્મોલ ને સીમ્પલ ગેધરીંગ વચ્ચે ઓછા ખર્ચે પતી ગયા. સ્વીટ ને કોઝી સેરીમની. ચારેય હજુ પણ મળતાં રહેતા. જોવાથી જે થાય તે આકર્ષણ ને જાણવાથી થાય તે પ્રેમ !! પણ સમજાય એને સમજાવવાની જરૂર જ ક્યાં હોય છે. 

બેગ પેક કરતી શિવાની ગુસ્સામાં આડેધડ કપડા ફેંકતી હતી... હેમલ એને જોઈ રહ્યો. બુલબુલ માઇકલે હવે આવવા જવાનું સાવ ઓછું કરી નાંખ્યું છે. બધા શિવાનીને સમજાવી સમજાવીને હવે થાકી ગયા છે.સુભદ્ર સમાજમાં પૈસા વધે ને બધાના એટીટ્યુડ્માં આવે પ્રોબ્લમ.. ખોટા ચેન ચાળા ને નખરાં વધે તે જુદુ. આમ શોપિંગ ના ખર્ચાનું ક્રેડિટકાર્ડનું બિલ અઢીલાખનું આવ્યું તો હેમલ ગુસ્સો રોકી ના શક્યો. કીધેલું પાછું લેવાતું નથી. ટણીવાળી શિવાનીથી પણ સહન ન થયું કે કહી દીધું પપ્પાના પૈસાથી લીધું છે. એણે તો ઘર છોડીને જ ચાલ્યા જવાનું નક્કી કરી નાંખ્યું. ઉતાવળા સૌ બાવરાં ધીરા સૌ ગંભીર. આમતેમ ફેંદી કપડાં બેગમાં મૂકી ઉપર બેસીને બેગ બંધ કરવાનો વ્યર્થ પ્રયાસ કરી રહી હતી. આ બાજુ હાંફળી ફાંફળી થતી લક્ષ્મીબાઈએ રસોડામાં ચીસ પાડી...ઉતાવળથી શાક સમારવા ગઈને આંગળી લોહી લૂંહાણ.. !! મમ્મીએ જઈને શિવાની પરથી નજર હટાવી રસોડા તરફ મેડિસીન બોક્સ લઈ ચાલવા માંડ્યું. લક્ષ્મીબાઈ બોલી 'અરે પેહલે  દીદી કો રોકદો માઈ, બેન્ડેજ મે લગા લૂંગી. ગલતી હો જાતી હૈં ગલત લોગ તો નહીં હોતે હૈં ન ઔર માફી દેના આસાન તો નહીં પર માફ કરને સે રિશ્તે સંભલ જાયેંગે તૂટ તો નહીં જાયેંગે ન'

જૂઠાણા ના પાયા પર સપનાની ઇમારત નથી ચણાતી. ગુસ્સામાં ને મિનીટોમાં લીધેલા નિર્ણય દુઃખ દે છે. પપ્પા સમજાવતા રહ્યા. તેમને વળગી રહેલી શિવાની ને હેમલ ચૂપચાપ સાંભળતો રહ્યો. મમ્મીએ લક્ષ્મીબાઈને બેન્ડેજ બાંધીજ દીધો હતો. બેટીની પીઠ પર શાંતિથી હાથ ફેરવતા જ રહ્યા.
વડીલોની અસમજ ને ખોટી ખટપટથી ઘર ભંગાય છે ત્યારે આજની જનરેશન ની વાતને સમજે તે ઘણુ સારું છે.તે જ રીતે ઘડપણ તરફ આગળ વધતા વડીલોને પણ સમજ્વામાં આવે તે પણ એટલું જ જરૂરી છે. એકબીજા ને માફ કરીએ તે પહેલા પોતાને માફ કરતાં શિખીએ...તે પ્રથમ પગલું. હેમલે કીધું શિવાની હવે માની જા ને જાનુ !! આપણા બિલ, આપણા ખર્ચા, આપણો સંબંધ માત્ર આપણી જ જવાબદારી ...તેથી જાગ્યા ત્યારથી સવાર ને, બેગ ને રૂમમાં મૂકતા બોલ્યો . હા. ક્યાંય નથી જવાનું હો મને મૂકીને..!! 

"તુમ ઔર મૈં હમ હો જાતે " પ્રપોઝ કરેલુ ત્યારે આજ ગીત ગાઈને ખુશ કરી દીધેલા... 'દર્દ દિલોં કે કમ હો જાતે જાનુ તુમ જરા સમજો થોડા મૈ તુમ્હૈં સમજુ !!'  હેમલે ગાયું ને શિવાની ધ્રુસકે ને ધ્રુસ્કે રડી પડી. જે તમારી કેર કરતા હશે, તમને ચાહતા હશે .... તે જ તમારી ખામોશીને સમજી શકશે ! તમારા મૌનને સાંભળી શકશે ખરૂં ને !! 

બીચ કે ફાંસલે ઔર તડપ કમ હો જાયે 
તેરે નામકી ધડકન મેરી મંજીલ હો જાયે
રબ્બા ખૈર કરે યું જીને કી રાહ મિલ જાયે
પ્યારસે મિલો ગલે શિકવેગીલે દૂર હો જાયે
--- રેખા શુક્લ

શુક્રવાર, 12 જુલાઈ, 2019

પ્રકૄતિના સાંનિધ્યમાં

ઓહો.. હો પાંદડા એ લે મને ઉભી રાખી...!! જુદા જુદા રંગ ને જુદી જુદી ભાત ના વૄક્ષ - છોડવે આવે પાન ને મારુ મન લલચાય.. આજે કોઈ નવું પાન આવ્યું હશે.  " 'Bless this house with Love and Laughter' " વર્ષાના વધામણાં માં ભીંજાતા આ ઘર ને છત્રી ઓઢીને જોતી ઉભી રહી...નયનતારા ને મધુમતી બે સખીઓ પ્રકૄતિના સાંનિધ્યમાં 
ચૂપચાપ મગ્ન થઈ ને આનંદ માણી રહી.. દસ હજાર ટુલીપ્સ એમની સામે તાકી રહ્યા હતા. Mendenhall Glacier ને અચંબા પૂર્વક અમે જોઈ રહ્યા.હતા ત્યાં કુદકડી નયનતારા દોડી આવી. નવી શરૂઆત જાણે
એનામાં નવું તરંગ આવ્યું !! ંઆ મંડેલા લેક ને જોઈ મધુમતી આછું સ્મિત કરી બોલી આપણે અહીંજ રહી જઈએ તો બોલ તારું શું કેહવું છે... જો છેક સુધી ટ્રેઈન આવે છે..!! આમ ઉતાવળે નિર્ણય કંઈ થોડો લેવાય ? પણ અહીં કેટલું રૂડુ રૂપાળું છે... !! 
ગવર્નરનું મેન્શન  સીધાસાદા ઘર જેવું !! ગોલ્ડ પેનિંગ જુના કાટ ખઈ ગયેલા ઓજાર.. Mine -Mountain-Lake -Island-Glaciers-Icebergs-museum- Church n Mansion
 
 walked by to take pics in Victoria City in -British Columbia, Canada Victoria Whale Watching Tours
we enjoyed whale watching... Omg they come up breath big splash n dive under .. there is ziplining - eagle watching -seagals-owls n much much more to enjoy !! 

પગલાંમાં પગલું પડતાં આ કળતર થાતું ગુમ,
કંટકને કોરાણે કરતી કળી કહે,'તુ ઝુમ '
ચોમાસે મધુમાસ હળીને ભળી ગયો છે, આલ્લે લે !
તારા રસ્તે મારો રસ્તો મળી ગયો છે, આલ્લે લે !
--- રક્ષા શુક્લ
ખૂબ અનોખુ વતની વર્ણન મા'ણે મા'ણું ખોળી લાવ્યું 
 બસ આમ ને આમ સાવ અમસ્તુ મળવા આવ્યું,
મોજા પાછળ મોજું દોડ્યું, ખળખળ બોલી આવ્યું.
લેકની ગોદમાં સૂરજ નાચે, વહેણ વલોવી આવ્યું,
અંધારા ઉલેચતા ચાંદલિયાને એકાદુ ઝોકું આવ્યું.
મૂંઝારો ને મૌન વેરાણુ, ડાળે ડાળું જો જાગી આવ્યું,
ઉંચી ડોકે લંબાતી ચાંચે પંખીડું "મા" ભાળી આવ્યું.
 ---રેખા શુક્લ 

મંગળવાર, 14 મે, 2019

કિન્નર


ખાલીપો ભરતા તરતા શીખો... ને તરતા શીખી રાજીપો પામો. આવું નાનપણથી કહેતી આવતી જરા 
જુદા દેખાવવાળી લાગતી સવિતા જયશ્રી ને સમજાવતી. પણ બા, કહે તે પહેલા જ તેને ચૂપ કરતી સવિતા. બાજુમાં બેઠેલો વિષ્ણુ રોજ સાંભળતો આવ્યો જ હતો પણ પોતાના કામ સિવાય બીજા 
કશાય માં માથાકૂટ કરતો નહીં. સવિતાના સગા ભાઈઓએ સવિતાને સ્વીકારી નહોતી. હા તેનું કારણ જાણવા છંતા બીજા શું કહેશે તે ડરના લીધે માબાપ પણ વચ્ચે ના પડ્યા. ગુલાબ બધા ને ગમે પણ કાંટાનો હાર હોય તો પણ કોને ગમે ? આંખમાં ખૂંચતી ન દીકરી નદીકરામાં જણાતી સવિતા કિન્નર તરીકે ગણાઈ કિન્નર પાસે મોટી થઈ પણ પોતાના પગ પર થઈ ન થઈ ને તેણે બીજા સાત બાળકોને સાથે રાખ્યા. હા, સાત સાત બાળકોની ભરણપોષણ ની જવાબદારી ઉપાડેલી...બે વખત ખાવા પીવા ઘરમાં રાખીને 
મોટા કર્યા. હા, વિષ્ણુ ને જન્મતા ની સાથે કૂડા માં નાંખી દીધેલો. પોતાના સગા ભાઈનો દિકરો ગળે 
વળગાવી સવિતા તેને ઘર લઈ આવી. દીકરી નો અસ્વિકાર થતો આવ્યો તેમ આવા હલકા વર્ણમાં 
બેડોળતા ને ખોડ ગણવામાં આવતી. છક્કા નામે નામોશી લાગતી....ના સ્કૂલમાં કોઈ જઈ શકે ના
કોઈ મિત્ર મા બાપ કે  ભાઈ બહેન હોય. હા ઘણાએ વિષ્ણુ ને કિન્નર નો દીકરો કીધો. પણ આવા 
અસામાન્ય વાતાવરણમાં પણ તે ભણવા જતો. બધાની વાતો ના સાંભળી બરોબર કરી પોતાના 
ભણતર માટેતન તોડ  મહેનત કરતો રહ્યો. હાઇસ્કૂલ માંડમાંડ પતાવી શક્યો. આખરે કામની તલાશ પૈસાની અછતે કરાવી ત્યારે તે બોલ્યો...
"કોઈ કંઈ પણ કહે પણ એક કૂડા માં પડ્યો પડ્યો કોઈનું ભોજન ના બન્યાનો આનંદ છે. 
અને કિન્નર હોવા છંતા ખૂબ પ્રેમ થી જીવાડનારનો આભાર છે. લોકો બોલે તો ભલે બોલે પણ આમ મને આખા પરિવારનું સુખ મળી ગયું તેની ખુશી છે." ્છક્કાઓ વચ્ચે ના પ્રેમ ને જોઈ ઇન્ટરવ્યુ લેતા મારી આંખે ઝળહળીયા આવી ગયા...!! સવિતાએ 
ઉમેર્યું કે ભલે સમાજે અમારો તિરસ્કાર કર્યો અમને ના સ્વીકાર્યા પણ ભણતર ગણતર સાથે સંપને 
એકબીજાનું ધ્યાન રાખતા ને સામે ભરપૂર પ્રેમ દેતા મારા સાતે સાત બાળકોને પરણાવીશ પણ ખરી. 
એક પિતાનું શરીર, હ્રદયે મા નો પ્રેમ અને બેન તમારું ભગવાન ભલું કરે તેવા આશિષ દેતા 
સવિતા ના શબ્દો હું સાંભળી રહી ...વાહ રે કુદરત તારી સુંદરતા કમાલ છે. 
--- રેખા શુક્લ
From a little bit of googling, kinner is another word for Hijras, right?
Gay means a man (can also mean woman, although the word referring just to gay women is lesbian) who is sexually attracted (wants to have sex with) other men (women), and that's all it means.
Some gay men have a culture of being quite effeminate, or otherwise behaving/moving/dressing/talking in a different way to a totally average guy, but there are also huge numbers who don't. Either way, our identity - gender - is just as men. Your gender is separate from who you want to have sex with - you can be a man (or woman) who is sexually attracted to men, to women, to people from all genders, or to nobody at all, and still just be a man (or woman).
Hijras are not guys who are sexually attracted to other guys, they are people with a whole separate way of expressing who they are, they might express that their gender (you could say, soul?) is not male, but either female, or something different and neither male nor female. Some Hijras are attracted to guys, and I know a lot of Hijras work in the sex industry, but that doesn't necessarily mean they're attracted to men. I bet there are Hijras who are attracted to women, or who are only attracted to others like themselves.

Evening Shadows’ preview: ‘When you come out of the closet, you push your parent into a closet’

Sridhar Rangayan’s film, starring Mona Ambegaonkar, Devansh Doshi and Ananth Mahadevan

 "ઇવનીંગ શેડોઝ " હિન્દી મુવી યુનિક મુવી એના કોન્સેપ્ટ ની એક્સેપટ્ન્સી માટે: એક્ટીંગ સુપર ડુપર !! 

                                                   Image result for evening shadows
કેટલું મુશ્કેલ છે નોર્મલ ના હોય તે સ્વીકારવું...પણ નોર્મલ ને એબ્નોર્મલ ની પરિભાષા તુંડે તુંડે 
મતિર્ભિન્ના...!! 
--- રેખા શુક્લ