આખરી શરત-પ્રકરણ ૧
"વિસામા વૄધ્ધાશ્રમ" ના વરંડા માં આજે બહુ ચહલ પહલ નથી દેખાતી. બાજુમાં પડેલી ટીપોય પર થોડા છાપા વચ્ચે એકાદ-બે મેગેઝીન્ઝ ડોકિયાં કરતા પડ્યા હતા. શીલા ની નજર પડી , ડાળે બેઠેલી ચકલી પણ આકુળ વ્યાકુળ નજરે ખાલીમાળા તરફ તો ક્યારેક બાજુમાં તો ક્યારેક ઉપર નીચે ફરતી હતી. એવું લાગ્યું બચ્ચાં ઉડી ગયા લાગે છે ને પોતે તોય શોધીરહી છે. " અરે ,લાગે છે સૌ ક્યાંક ચાલ્યાં ગયા કે શું બધા મને એકલી અટૂલી છોડી ને ? હું તમને ક્યારની બોલાવતી હતી ને પૂછવા માંગતી હતી કે બકુલ આજે કોઈ કેમ દેખાતું નથી?" પોતાના પતિદેવ શ્રીમાન બકુલ શાહ તરફ જોઈ ને શીલા બોલી. પણ કાને ઓછું સાંભળતા હતા શ્રીમાન બકુલ શાહ તેમના ઇયર-ફોન ની બેટરી ચેક કરી રહ્યા હતા ને અચાનક તેમની નજર પત્નિ શીલાદેવી પર પડી. ને બોલ્યા " અરે, ભાગ્યવાન એક મિનીટ હોં, આ લ્યો ફીક્સ થઈ ગયું હવે સંભળાશે બરાબર ! બોલો શું કીધું આપે ?" હાથેથી જ ઇશારો કર્યો મેં કે કંઈ નહીં કહીં દીધું. પછી બોલી" આમ બધી બાબતમાં આ જ છે, ને આ તો એમનું રોજ નું થયું હું કહું કંઈક ને તમે સમજો કંઈક !! અડધું તો ના સાંભળ્યું હોય કે ના તો સમજ્યા હોય.રેહવાદો તમ તમારે નથી કરવી આપણે કોઈ પંચાત. " પાછો હાથેથી ફરી એજ ઇશારો કર્યો કે કંઈ નહીં જવા દો. જરાંક ઉંચુજોઈને પાછા બકુલભાઈએ તો ટિપોઈ પરથી એક મેગેઝીન ઉઠાવ્યુ 'વાહ મમતા વાહ !' વાર્તા વાંચવા લાગ્યા. છેક નાકની નીચે આવી ગયેલા બાય-ફોકલ ચશ્મા પેહરેલા ખુરશીમાંથી લાંબા પગ કરી એમની આંખો વાંચવામાં તલ્લીન થઈ ગઈ.મને ખબર જ હતી એમને વાંચવાનો બહુજ શોખ હતો..પેહલેથી જ હોં. ક્યારેક તો મારી ‘સોતન’ કહી એમની ચોપડીયું પણ ફગાવતા ગુસ્સો કરતી કે તમને ક્યારેય ટાઈમ નહી મળે મારા માટે તો. સી.એમ ને આ વાત ની ખબર હતી કે રૂમમાં તેમના સિવાય કોઈ ન્હોતું તેથી ચૂપચાપ આવી ને પૂછી ગયો કે "તમે પણ થોડો આરામ કરશો ને ? ચાલો હું મદદ કરું ખાટલા સુધી લઇ જાંઉ." 'હં ,ચાલ.. 'કેહ્તા હું ઉઠી ને ગાત્રો ઢીલાઢબ પડી ગયા છે તો સી.એમ ના ટેકે ખાટલા સુધી ઢસડાઈ ગઈ.પછડાઈ ગઈ પડતા પડતા રહી ગઈ. સી. એમ ના હોત તો જરૂર પડી જ જાત. એની સામે જોયા વગર છત પર તાકતા હું પડી રહી ને સી. એમ બારણું બંધ કરી ને ગયો. જિંદગી ના સાત સાત દાયકા ક્યાં ચાલ્યા ગયા..!! ને યાદો મને વિંટળાઈ ગઈ વંટોળ ની જેમ. ને હું એમાં ગરકાવ થતી ચાલી. બે દાયકા સુધી મમ્મી-પપ્પા ના ઘરે ભાઈ ભાંડુડા સાથે ભણતર કરતાકરતા કેટલું બધું કરતા ગયા. ભગવાન સાથે સાથે ચાલતા રહ્યા. બધા સારા માણસો ને મળતી રહી ને બધા પાસે કંઈ શીખતી રહી. મમ્મી-પપ્પાએ તો પોતાને મળ્યું તેનાથી સવાયું દીધું ને શીખવ્યું અને તે પણ જમાના ની સાથે ચાલતાચાલતા. જિંદગી એક ફિલ્મની પટ્ટી ની માફક મારી નજર આગળથી સરે છે. મમ્મી પપ્પા ને ત્યાં વર્ષ માટે અનાજ ભરાતું.ત્યારે તો સમર ખૂબ ઝડપમાં વિતી જતો કેમ કે અનાજ સાફ કરો તેમાં દિવેલ ઉમેરી ને ભરો કે જેથી જીવાત ના પડે. જોઈએતેટલો ઘંઉ નો લોટ ફ્રેશ દળાવાની ઘંટી એ લઈ જવાનો. શાકવાળા ની દુકાન તો ધર ની સામેજ ને ગંગારામ માંગ્યા વિનાજ મરચું લિંબુ-ટમેટું-આદુ ને મીઠી લીમડીની ડાળ શાક સાથે મળી રહે. ગરમાગરમ જમો ત્યાં તો કપડાં ધોવાઈ ગયા હોયને આવીને મોંધીબેન વાસણ પણ કરી જાય ને કચરા-પોતા પણ કરે. બાળપણ તો સુખસાહ્યબીમાં વીત્યું હતું એટલે તેનોકોઈ અફસોસ નથી. મન કર્યા કરે તરકટ ને પગ વાળી ને ના બેસે. ફિલ્મપટ્ટી ચાલુ જ હતી થોડા રંગીન તો થોડા રંગવિહોળા દિવસો નજરે દેખાયા. ક્યારેક કાકી તો ક્યારેક ફઈબા તો વળી ક્યારેક મામી ને ત્યાં બે વિક ઉનાળાનું વેકેશન ગુજારવાનો લ્હાવો મળતો. વંડી ટપતા શું વાર ? ને બધા કઝીન્સ સંતાકૂકડી ને થપ્પો રમતા. અને હા, સ્ટેચ્યુ ગેમ માં તો કોઈ પકડી
જ ના શકે મને ને તેવું જ ખો-ખો માં થાતું.. શું મજા કરતા !!.પણ હવે તો બધા મોટા થઈ ગયા ને કોલેજ માં આવ્યા. મોટેથી જો હસ્યા તો બા વઢતા ને કેહતા છોકરીની જાત રહી આમ હા હા હી હી ના કરાય. હવે આવ્યા ગુલાબી દિવસો યાદ કે જે દિવસોમાં મારી ને બકુલ ની ઓળખાણ થયેલી. રોજ રોજ મારી પાછળ આવે પણ બંદા બોલી ના શકે કંઈ. એક દિવસ પાછું ફરીને મેં જોવાનો ડોળ કર્યો ને સાચુ કહું તે એવા તો ડર્યા કે બાજુમાં મોટા ઝાડના થડ પાછળ સંતાવા ફર્યા ને ધડામ દઈને અથડાયા. ઝાડ ની નજીકમાં જ ઝાંખરા ને કાંટા ના થોર માં ગબડ્યા. મને હસવું રોકાતું ન્હોતું ને ભાઈ સાહેબથી રાડ પણ પડાતી ન્હોતી, દાંત કચકચાવી ને પડ્યા હતા. પાછળ ના ભાગમાં કાંટા ઘુસેલા તે ઉભા કર્યા પછી કાઢ્યા ત્યારે અમે પેહલી વાર સાથે હસેલા. હસી તો ફસી કેહવાયું છે તે સાવ સાચુ પડ્યું તે દિવસથી જે હાથ પકડ્યો તે અમે વર્ષો સુધી સાથ નિભાવી પકડી રાખ્યો.
ભણાવામાં મા-બાપે કોઈ કસર ન્હોતી છોડી ને હસ્તા રમતા ચાર વર્ષ આમ પતી ગયા.એ અરસામાં બકુલ ને હું હવે ખૂબ નજીક આવી ગયેલા ને એક્બીજા વગર ન્હોતા રહી શકતા તો માબાપ ની રજા લઈ અમે લગ્નગ્રંથિએ જોડાયા . યોગ્ય ભણતર અને સારસંભાળ પણ યાદ આવે છે. માબાપે બને એટલી તકેદારી રાખી પોતાની ફરજ નિભાવી હતી અને મને યોગ્ય શિક્ષણ અને માર્ગદર્શન આપ્યું હતું. એ જ રીતે મેં પણ મારા કુટુંબીજનોને પણ તેવું જ શિક્ષણ અને સમજદારી આપી.બધામાં ભળી જઈએ પણ જે કંઈ કરીએ તેમાં પોતાની આગવી છાપ ને શુભકામના ની સુવાસ પાથરતા રહીએ એમાં તમે માનવતા ની જ્યોત પ્રગટાવતા આગળ વધો. મુંબઈ માં અમારો બે બેડરૂમવાળા ફ્લેટ ને તેની ફરતે મોટો કોટ ને સરસ ઝાંપા વાળું ફળિયું કે જેમાં છૂટથી મારી દિકરી જીજ્ઞાસા રમતી. જીજ્ઞાસા- ક્યારે આટલી મોટી દીકરી થઈ ગઈ તે યાદ કરું છું કે જીવન ની ફિલ્મ પટ્ટી જાણે ફાસ્ટ ફોરવર્ડ થઈ ગઈ. પણ હા મને યાદ આવે છે તેના કાલા ઘેલા શબ્દો.." મંકી આયો, પૂરી આપો " અને તેના નાના નાના કપડા હજુ હમણાં તો વાળતી હતી ને તેનું ઘર ઘર રમવું મને બહુજ ગમતું કે સાલું મારું ઘર ઘર રમવું ક્યારે છૂટી ગયું તે યાદ જ ના રહ્યું. પણ ચેંજ તો જીવનમાં આવતો જ રહે છે ને ! સામેથી માગુ આવેલું હેન્ડસમ ડોક્ટરનું, હા જીગરને પરણી ગઈ છે ને લગ્ન ના ૧૩ વર્ષમાં તેમના સંતાનો ૭ વર્ષની બેલા અને ૧૧ વર્ષનો ચિંતન પણ છે. હવે તો દીકરીઓ જ દીકરાને અનુરૂપ હોય છે એ વાત અમે પણ માનતા એટલે દીકરો ન હોવાનો કોઈ અફસોસ ન હતો. હા, બંને દિકરીઓ નો યોગ્ય ઉછેર કર્યો. સાથે સાથે એક ને બુક ક્લબ માં ને બીજીને મેથ્સ ક્લબમાં મૂકેલા. બંનેના ઇન્ટરેસ્ટ જુદા, સ્વભાવ પણ જુદા !! એકને વાંચવાનું આપો તો ઉઠે નહીં ને એક બેઠક માં પૂરી કરે આખી બુક. બીજી ખતપતણી બધી બાબત માં દલીલ તો હોય જ તેની...તથ્ય સમજાયયોગ્ય લાગે તો જ માને નહીં તો પોતાની મરજી ની માલિક. આ રીતે મોટી બની ગઈ પ્રોફેસર તોય કોઈ પુસ્તકિયો કીડો કહે કે કોઈ તેને પંતુજી કહે!!!
મારી બીજી દીકરી આશા બકુલ ની વ્હાલી દીકરી. પણ સાચુ કહું તો બગાડી મારેલી બકુલે જ ! આ બાબત ક્યારેક અમારે વાર્તાલાપ થતો પણ મતાનુસાર તે બંને સાથે થઈ જતા. ને આખરે આશા તેનું ધાર્યુ કરતી આવી. તેને પણ અમે ભણાવી તેની રોજ રોજ ની દલીલો સાંભળતા અમે તો રોજ એમ જ કેહતા કે આ તો વકીલ જ બનશે અને થયું પણ તેવુંજ. સારી હોદ્દા ની બંનેની જોબ હતી ને નિયમિત મહેનત કરતી દિકરીઓ માટે અમે ગૌરવ અનુભવતા હતા. નાની દીકરી તે બનેલી એન્જીનીયર અને શ્રીમાન આતશને પરણી છે તેને ૫ વર્ષનાં જોડીયા દીકરાઓ છે ચિરંજીવી પવન અને ચિરંજીવી કવન ...બધા ખૂબ સુખી રીતે સૌ સૌ ના પરિવાર માં આનંદ વિભોર હતા.
મોટી જિગ્નાસા નો હસબંડ અમારા જમાઈરાજ ખૂબ હેન્ડસમ તો હતા જ ને ખૂબ જ પ્રેમાળ ને માયાળુ પણ હતા. જ્યારે ત્યારે આશા નું ઉધ્ધતાઈ ભરેલું વર્તન જુવે તો નજરથી ઠપકો આપતા. ક્યારેય અપમાન ના કરતા તેથી જ આશા સાળી હોવાનો ક્યારેક લાભ ઉઠાવતી ને તેમને હેરાન કરતી. મોટી હસી કાઢતી. આજે વિચારું છું બકુલ નો મને કેટલો બધો સાથ હતો. તેનો પ્રેમ ને ઉત્સાહ તો ભાગ્યે જ કોઈ પૂરૂષમાં જોવા મળે. સદાય હસતો ને હસતો. ક્યાં પેહલાના દિવસો ને ક્યાં હવે આવું ? મારી સમજ બહાર ની વાત હતી જેથી મને જ રડવું આવતું ને દિલ ને ઠેસ પહોંચતી . આ ઘડપણ ને મોત કોણે મોકલ્યું કે સાત સાત દાયકા પછી પણ દેહ ઘસડાય છે પણ આત્મા ને હજુ દેહ નો શો મોહ રહ્યો છે હવે ! જીવન ની રૂપરેખા બદલાતી રહે અવનવા સંજોગો ઉદભવે કે જુદા જુદા માનવીઓના સંપર્ક માં આવીએ ત્યારે આનંદ-દુઃખ સહાનુભૂતિ-લાગણી -પ્રેમ અનુભવતા રહીએ. આજે અચાનક મારી નાની બેનડી નીલુ યાદ આવી ગઈ. બધા તેને નીલા ના નામે ઓળખે પણ મારા માટે તો નીલુ જ . બહુ જ સમજુ ને ડાહી હતી કોઈ દિવસ કશાય ની જીદ નહીં કે માંગણી નહીં જેને જે જોઈએ તે પ્રેમથી આપી દે. ઉમંર નાની પણ દિલ તેનું ઉદાર ! કામગરી પણ એટલી જ કંઈને કંઇ પ્રવૄત્તિ માં ઓતપ્રોત જ હોય. કુકીંગ ક્લાસીસ લીધેલા ને થોડા સીવણકામ ના પણ. જ્યારે મને હતો વાંચન નો શોખ ... 'અખંડ આનંદ' ને 'જનકલ્યાણ' મારા ફેવરીટ હોં. એમાંય શુરવીરતા ને સ્ત્રીદાક્ષિણ્ય ની ભાવનાવાળી વાર્તા ને કવિતાઓ તો ઘર ના ફળિયા ના ઓટલે બેસી ને વેહલી સવારે નીરવ શાંતિ માં ખૂબ ગમે. સંધ્યા કાળે હીચકે બેસી અમે મમ્મી-પપ્પા સાથે અંતાક્ષરી રમીએ. મફત ની મજા નો અનેરો અનુભવ તમે પણ કર્યો જ હશે. સાત સાત દાયકા પેહલા આજ અમારું મનોરંજન હતું આજકાલ ના છોકરાંઓ ટી.વી ને અને ફોન ને ચોંટેલા રહે છે ફેમીલી થી અલગ એવું ન્હોતું. મિત્રો ગણો કે બહેનપણી તે કાકા-મામા ના દિકરા દિકરીઓ જ ...અરે, કઝીન પણ ન્હોતા કેહતા અમે તો મારી બહેન છે તેમ જ કેહતા. સાથે ઉછરેલા સાથે રમેલા તેમાં પાંગરતા સાચા પ્રેમ ની મજા જ કંઈક જુદી હતી. આજે તો બધાને બધા માં વાંક દેખાય ને તડ ને ફડ. અરે ! પ્રેમ હોય તો વાંક ક્યાંથી દેખાય બોલો તો...! નીલુ મારા દિલથી હંમેશ નજીક રહી ને રેહશે. અરે, હા હું તો એટલી બધી ખુશ હતી અમારા જમાઈરાજ ને જોઈને કે મારી દીકરી લકી છે હો..!! કેવો સુંદર ભણેલો ગણેલો ને દેખાવડો પતિ મળ્યો છે તેને. ભગવાન એમને સુખી કરે તેવા આશિષ દેતી રહું. આમ તો આશા પણ સારી પણ જરાંક પોતાનું ધાર્યુ કરી લે ને મૂડ હોય તો ઠીક નહીં તો ....પોતાની મરજી ની માલિક !! એક જ મા-બાપ ના સંતાનો અલગ અલગ હોય ,ના સમજાય પ્રભુ તારી લીલા અપરંપાર…!!
---રેખા શુક્લ
આખરી શરત-પ્રકરણ ૨
ફિલ્મ જાણે જામ થઈ ગઈ ... સ્ક્રીન પર પડ્યો કાળો ધોળો વરસાદ. અને અહીં કેહવત છે કે વ્હેન ઇટ રેઇન્સ ઇટ પોર્સ મતલબ ઝરમરીયા ને બદલે ધોધમાર દુઃખો નો પડ્યો વરસાદ. આમ જુવો તો કંઇ જ નહીં ને આમ કહો તો ખૂબ બધુ. કેહનારા તો કહે છે દુનિયા માયા છે ને કઠપૂતલી જેવા આપણે ભગવાન નચાવે તેમ નાચી એ ને બીજી બાજુ કેહવાય કે તારી મૂઠ્ઠી માં છે તારું ભવિષ્ય. આશાવાદી ને નિરાશાવાદી મંતવ્યો માં સત્ય ઢુંઢ્તા 'હું રસ્ત રઝળતી વાર્તા' બની ક્યાંક નામ કે અક્ષરે છપાઈ જઈએ કાં તો મંદિરે તખ્તી માં નામ થી કંડારાઈ જઈએ. આખા જીવનની ચીસો રેંહસાઈ જાય...ક્યાંક પોકાર બની રડી કકળી ઉઠે કોઈ વૄધ્ધાશ્રમના બંધ બારણે..!! આવી મુશ્કેલી ની આગાહી માટે તો ચિત્રપટ પર ચિત્રાંલેખન થાય ને ૩ કલાક પત્યા એટલે પાછા ભૂલી જાઓ ભવિષ્યવાણી. આગાહી ની તૈયારી તો મારી નીલુ ની હતી. હોળીનું નાળીયેર વધેરાય તેમ ભૂલાઈ ગઈ..પણ હું કેમ ભૂલુ મારી નીલુ ને..!! ૨૧ મું બેસે તે પેહલા હા, બકુલ મળી ગયા ને દૂધમાં ભળે સાકર તેમ ભળી ગયા. મમ્મી-પપ્પા નું ઘર છૂટ્યું પણ તેમના કાગળો જ્યારે જ્યારે આવતા ત્યારે ખૂબ દુઃખ વ્યક્ત કરતા અક્ષરો થી કંડારાયેલ કાગળ હું માંડ માંડ વાંચી શકતી. કેમ કે મારા લગ્ન ના ત્રીજા જ વર્ષે તો ઘર જાણે ખાલી જ થઈ ગયું હતું . નીલા હજુ ભણી રહી હતી હા પપ્પા ની તબિયત કથળેલી . પેહલા હાર્ટ એટેક ની વાત તો છૂપી રાખી પણ પછી જ્યારે અમને ખબર પડી ત્યારે ખૂબ દુઃખ થયું કે હા હું સાચે પારકી થઈ ગઈ એમ જ ને..!! અરે ! મેં કીધું ને સેન્ટી હું બહોત. હા બકુલ પણ તાબડતોબ રજા ઓફિસેથી લઈ આવ્યા ને બેંક માંથી પૈસા ઉપાડી લાવ્યા. કમનસીબે પહોંચીએ તે પેહલા બીજો એટેક જીવલેણ નીકળ્યો ને અમે મોડા પડ્યા...હા, બેભાન જેવા બની ગયેલા મમ્મી ને અને નીલુ પાસે સમયસર પહોંચેલા. અસ્તવ્યસ્ત દશા જોઈ બકુલે અમને બધાને ખૂબ સાવચેતી પૂર્વક જાળવી લીધા. મને આ કપરા સમયમાં બકુલ નો ખૂબ સાથ ને સહકાર મળ્યો. પૈસે ટકે ને માનસિક સપોર્ટ અમને બકુલે ખૂબ આપ્યો. જે સમજે છે તે જ કંઈક કરે છે. બીજુ 'વધુ' સમજે છે કે જે સંબંધ નામનો રાખે ને પોતાની 'વાહ વાહ' માટે કરે છે. અહીં આહ ની વાહ વાહ થાય છે જાણો છો ને તમે તો. અરે ઘણી વાર તો દેડકા નો જીવ જાય ને કાગડા આવે મજા એવું પણ થાય. આ સમયે નાની નીશુ તેના જીજાજી બકુલ ની ઘણી નજીક આવી ગઈ હતી. કેહવાયું તો છે જ સાળી તો આધી ઘરવાળી. દોડી આવી ધસમસતી ને વળગી પડી ત્યારે અમે સાંતવન આપ્યું ઘણું સમજાવી. ખેર આખર તે માની ગઈ ને હતી તેવી ડાહ્યી ને સમજુ થઈ ગઈ. રોકાવાય તેનાથી પણ વધુ રહી ને બકુલ ઘરે પાછા આવ્યા ને બીજા જ મહિને મમ્મી અચાનક ન્યુમોનિયા થઈ જતા માત્ર ૩ જ દિવસમાં છાતીમાં કફ ભરાઈ જતા દેવલોક પામ્યા. હે ભગવાન કેટલી લઈશ તું પરીક્ષા ને કેટલું આપીશ દુઃખ. બારમું-તેરમુ ને વિધી પતાવી અમે ત્રણેય સાથે પાછા ફર્યા. સાંત્વન, ને શોકસભા, દિલગીરી ને બધુ એક બેસણાંમાં પતાવ્યું. એક્સાથે બેય ના ફોટા પર હાર જોઈ કોની આંખો ના ભીંજાય. ચાર આંસુ કોઈ રો દિયે ફેર કે મુંહ ફિર ચલ દિયે...થતું આવ્યું છે તે જ થયું. ન્હાના હોય ત્યારે એક વાર ચાલતા શીખો તો મોત આવે ત્યાં સુધી ચાલો - દોડો - કે ભાગો પણ નાઉ યુ આર ઓન યોર ઓન ! તમારા બળે તમારી શક્તિ પ્રમાણે બાંધો સપના ની ઇમારતો ને કામયાબી સર કરો. બીજા વર્ષે તો આવ્યા જીજ્ઞાસાબેન. મારી ખૂબ રાખતા કાળજી બકુલ ને નીલુ ..પ્રેગનન્સી ના દિવસો માં ખુશ રેહવાનું એમ કેહતા બકુલ બધા જ મોજ શોખ પૂરા પાડતા. હવે નીલુએ પણ બેંકની જોબ ચાલુ કરી દીધી હતી. પાર્ટ-ટાઈમ કરતી. જેથી ઘરે હેલ્પ થાય ને તેને થોડા કલાક બહાર નો પણ સંપર્ક રહે. સાંજ પડે બગીચા માં લાંબી લટાર રોજ મરાતી. સવારે મંદિરે પૂજા કરતી.બકુલના ઘણા સાથ અને સહકારે અમે અમારા બે સંતાનો નો યોગ્ય ઉછેર પણ કરી શક્યા. મને બે દીકરી અને તે બન્ને દીકરીને યોગ્ય ભણતર આપ્યું જેને કારણે એક બની વકીલ અને એક બની પ્રોફેસર. બન્નેને તેમની લાયકાત મુજબ યોગ્ય ઠેકાણે મુંબઈમાં જ પરણાવી. આમ ગામમાં પિયરીયું અને ગામમાં સાસરૂ. ન કેવળ દીકરીઓ પણ તેમના સાસરીયા પણ સારો સંબંધ રાખતા અને અવારનવાર આવવા જવાનો સીલસીલો બની રહેતો. અને અમે તો ભૂલી જ ગયેલા કે અમને દીકરો નથી. પણ હવે તેવુ રહ્યું છે જ ક્યાં..અને દીકરાને સમોવડીયો હોય છે દીકરી તો !! એટલે કદી અફસોસ પણ ન્હોતો થયો. આમેય દિકરો વહુ નો થઈ જાય ને કામ માં ભૂલી જાય તો કોની રખાય આશા...?? હા, પણ એક વાત છે દિકરી ને તો સાસરે જ હોય રેહવાનું ને સાસરિયાં વાળા કહે તેમ હોય કરવાનું . તો પણ અમે તો મહિને એક વાર મોટી ને અને નાની ના પૂરા પરિવાર સાથે મળતા જ કેમ કે બંનેનું ગામ માં જ પિયરીયું ને ગામ માં જ સાસરિયું !! હવે સારો સંબંધ બેય પક્ષે રાખતા તેથી અવાર નવાર આવવા જવાનો ને હળવા મળવા નો વ્યવ્હાર હતો. બધા ભેગા મળી મજા કરતા. ક્યારેક મુવી જોતા, તો ક્યારેક પિકનિક કરતા અથવા તો ક્યારેક બોર્ડ-ગેમ્સ -પત્તા-સ્કેબલ-સીકવન્સ -કોડ નેમ રમતા. હા જીજ્ઞાસા ને ચિંતન આવ્યો પછી બકુલ ની નબળી તબિયત ના લીધે થોડું ઓછું જતા. બેલા જન્મી ત્યારે માંડમાંડ છઠ્ઠી આપવા આવી શક્યા બકુલ. 'અરે ! પપ્પા તમે આવ્યા...હું ત્યા બેલા ને લઈને આવવાની જ હતી.'બેલા હજુ વધુ બોલત પણ તેને રોકતા જ બકુલે કહ્યું, 'આરામ કરો સવા મહિના સુધી, પછી ક્યાં નથી નિકળાતું બેટા... આવો આવો 'બેલા' બેટા, આ તો અસલ તારી જ કાર્બન કોપી..લાગે છે હોં. ' બધા હસી પડ્યા ને બસ તે તેમની આખરી યાદી. બીજા દિવસે તો બધા ને મૂકી ને સ્વર્ગલોક પામ્યા ત્યારે હું કેમ માનું બસ સાથ પૂરો થઈ ગયો...!! આ બધા દરમ્યાન એમના કરેલા એહસાનો મને કોરી ખાતા હતા કે બકુલ જેવા આટલા સીધા ને સરળ સ્વભાવના ને મહેનતુ માણસ કોઈ ને નહીં મળ્યા હોય. બકુલ ની એક ખાસિયત હાર્ડવર્ક કરવામાં તેને મજા પડતી એમ નહીં પણ પૈસા કે મદદ ઉદાર દિલે વાપરતો. જ્યારે હું જ કહું આ ઘણુ કેહવાય તો કહે કમાઈ લઈશું જવાદે ને. કરવું તો સરખું કરવું બસ ક્યારેય કોઈ ની પાસે હાથ લાંબો ના કરવો પડે ભગવાન ને બસ એજ કહું છું. પણ ખરપાય તેને જ સાંભળવું પણ પડે. અને આમેય સંજોગ ઝુકાવે છે નહીંતર અહીં તો ભગવાન ને પણ કોણ પૂજે છે. દિકરીઓ મારી કામ કાજે બોલે ચાલે આગળ પડતી તેથી સાસરિયાવાળા પણ ખુબ ખુશ રેહતા અને વારંવાર પ્રસંગોપાત હળતા મળતા રેહતા...એમ નહીં કે આપણું કામ પત્યું પછી આઘા..જાણે આંગળી થી વેઢાં અળગાં. આશા ના લગ્ન માં સગા ભાઈ-ભાભી ની જગ્યાએ ઉભા રહ્યા વેવાઈ ને વેવાણ હોં, એમાં ના નહીં. અને આથી જ મન મળી ગયા હોય ત્યાં બધું જ સરળતા થી થાય. અમે સાથે અથાણાં પાપડ પણ ખાવા કરતા સાથે કરવાની મજા ખાતર બનાવતાં. કામ કરતાં રહીએ ને ભળતા રહીએ ને આમ જીવન માણતાં રહીએ. દીકરીઓ ને પણ કામ ચિંધવું ના પડે ને આપ મેળે શીખતા જાય ત્યારે આનંદ ને સંતોષ અનુભવાય કારણકે હું મા છું. દિવાળી ના શુભ અવસરે હેન્ડલુમ હાઉસ માં થોડું શોપિંગ કરેલું , હા,અને કેલિકો મિલ નું બેસ્ટ વખણાતા સાડલા તો વેવાણ માટે લઈ આવી ને એમાં ભર્યા રબારી ભરત ના છટકલાં...ત્યારે વેવાણ તો ખુશ ખુશ થઈ ગયેલા કે તમને કામ નો થાક નથી લાગતો ? આટલી બધી બીઝી લાઈફ માં પણ એક્સ્ટ્રા કરીક્યુલર એકટીવીટી માટે પણ ટાઈમ કાઢો છો તે તો બહુ કેહવાય હો. પણ સાચુ કેહજો જે કામ હોંશથી કરો તેમાં થાક લાગે કદી ખરો ? એમાં તો મજા જ પડે. વેવાઈ ને ગાવા નો શોખ તો અમે બધા અંતાક્ષરી પણ રમતા, અરે ! હા યાદ આવ્યું ખો-ખો રમતા. ઉભી ખો પણ રમતા ને મ્યુઝિકલ ચેર માં તો હંમેશ હું જ જીતી જાતી. ઝુમ્મર ઉગ્યા ડાળે ડાળે ટહુક્યા પંખીડા માળે માળે ! ચળાઈને આવે સૂર્ય પર્ણે ને કૂમળાં સપનાઓ તાણી માણે ! આવું કંઈક ગણગણતી આશા આવી ને બેસી પાસે ને બોલી ' મમ્મી, હું બેબી હતી ત્યારે કેવી લાગતી ?' આજ અચાનક બેબી માટે આશા પૂછે છે તો વિચારું છે કે તેનું કારણ શું ? હું કંઇ કહુ તે પેહલા જ તે બોલી ઉઠી 'મમ્મી આઈ એમ પ્રેગનન્ટ' ' ઓહ તો એમ વાત છે' હું ખુશ હતી ડરતી પણ હતી કે આ છોકરી મા બની ને પગ વાળી ને સખણી બેસશે ખરી ને !! જોત જોતામાં ડીલીવરીના દિવસો આવી ગયા ને આશાએ સુંદર બે જોડીયાને જન્મ આપ્યો એક પવન ને બીજો કવન બંને મા નામ તેવા જ ગુણ હતા. ડાહ્યા હતા ગલગોટા જેવા તંદુરસ્ત હતા. બાબાગાડી માં બેસતા ને અમે તેમને મંદિરે અને ગાર્ડન માં આંટો મરાવવા લઈ જતા પાછા ફરતા અમે બધા આઈસ્ક્રીમ ખાતા કોઈક વાર સ્નો-કોન્સ ( બરફ ના ગોળા) પણ ખાતા. બંને ખાવા માટે ખૂબ તત્પરતા દેખાડતા હાથ પગ હલાવી ને હોઠ માં આવેલા પાણી ના પરપોટા ને કિલકિલિયારીઓ કરતા...અમે ના દઈએ એટલે આંખો માંથી ગંગા-જમના વેહતા. હું બોલતી 'આવું ના કરાય પાપ લાગે' ક્યારેક જો ચટાડો તો સાવર ટેસ્ટ ચાખી જાણે દાંત કચકચાવતા.
અમારો બે બેડરૂમ વાળો ફ્લેટ ક્યારેક આનંદકિલ્લોલ થી ગુંજી ઉઠતો તો ક્યારેક સાવ સૂનો પણ બનતો. છેલ્લા થોડા દિવસો માં બકુલ ને જાણે કંઇ ચેન ન્હોતું પડતું. મેં થોડી ઘર ગથ્થુ દવા દીધી પણ તો પણ સારું ના લાગતા અમે ડોક્ટર પાસે ગયા હતા. "સાંભળો છો ને જે ડોક્ટર કહે તેમ કરશો ને બધું સારું થઈ જશે. હવે હું કહું ને તમે પૂરું સાંભળો તેમાં વાત નહીં ને..'" ચિંતન પણ તમારી જોડે કેટલો મળી ગયો છે ને બેલા તો તમારી જ રાહ જોઈને બેઠી હોય છે કે ક્યારે નાના આવે ને તેને પાર્ક માં લઈ જાય...!! " આમ કહી રહી હતી ને મને લાગ્યું આજે પણ બકુલ મારી વાતો સાંભળવાની તસ્દી નથી લેતા લાગતા. અશે, ચાલો હરિ હરિ !! હે ભગવાન મારી લાજ રાખજે.
---રેખા શુક્લ
ટિપ્પણીઓ નથી:
ટિપ્પણી પોસ્ટ કરો